HACÄ°M SULTAN TEKKESÄ° VE RUFAÄ° ÅžEYHÄ° ABDÃœLKADÄ°R EFENDÄ°

Sandıklımızda sayıları 360’ı aÅŸan velilerden birisi de Abdülkadir Efendi’dir. Kendisi Sandıklılı olup Hacim Sultan Tekkesi’nin Rufai ÅŸeyhidir. 1867 yılında Sandıklı’da doÄŸmuÅŸtur. Babası Hacim Sultan Tekkesi Rufai Åžeyhi Ahmet Efendi’dir. AÅŸağıda babası ile ilgili Sultan Abdülaziz’in, kendisi ile ilgili Sultan Abdülhamid Han’ın fermanı vardır. Adı geçen belgeler Sandıklı AraÅŸtırmaları Sempozyumu’nda Dr. Muharrem Bayar tarafından bildiri olarak da sunulmuÅŸtur.

Åžeyh Abdülkadir Efendi’nin evi Hacim Sultan Tekkesi ve kabristanlığı karşısında, ÅŸimdiki Ali Çetinkaya Ä°lköÄŸretim Okulu karşısında olup halen kullanılmaktadır.

 Çekirge Suyu hakkında TaÅŸpınar Dergisi’ndeki yazı (1931)

            Sandıklı‘da 1916 yılında çekirge istilası olmuÅŸtur. Bununla ilgili devlet arÅŸivlerinde resmi yazılar da vardır. Çekirgeler buÄŸday, arpa ne varsa yemeye baÅŸlar. O yıl halk yokluk ve kıtlık içinde yaÅŸar. Elinde avucunda ne varsa bitmiÅŸ, cephede savaÅŸan askerlerimize mısır ekmeÄŸi yapılmıştır.  Teknoloji geliÅŸmediÄŸi için fazla ilaç ta yoktur. Bu çekirgeleri ancak, sığırcık kuÅŸları yiyebilir. Çevremizde yeterli kuÅŸlarda yoktur. Bu nedenle kuÅŸların gelebilmesi için Afyon’dan sığırcık suyunun getirilmesi gerekir. H. 19.Safer.1272-M.1858 yılına ait arÅŸiv belgeleri içinde, çekirge istilası nedeniyle zaviyelerin gelirlerinden ödediÄŸi âÅŸar (öÅŸür) o yıllarda ödenememiÅŸtir. Halkın eskiden yaÅŸanan bu olayla ilgili duyumları suyu getirmede etkili olmuÅŸtur.

            Bununla ilgili çok geniÅŸ bir yazı 1931 yılında Afyon’da TaÅŸpınar Dergisi’nde yayınlanmış, ilk sayfası üsttedir. Bu su basit bir ÅŸekilde gelemez. Bunun için ÅŸehrin manevi yönden üst makamlarda olan kiÅŸilerin getirmesi gereklidir. O sığırcık suyu gelirse, sığırcık kuÅŸları o suyu takip eder gelirler, çekirgeleri yerler. Bunun için Åžeyh Abdülkadir baÅŸkanlığında müritleri Mehmed Efendi (AltuÄŸ), HasuhoÄŸlu DerviÅŸ Mehmed ve Haydar Efendi yola koyulur.

            Yaya olarak Afyon’daki o kuyuya varırlar. Dua edilerek su testiye doldurulur. Testi hiç yere konmadan ve beklemeden yaya olarak tekbir, salâvat getirerek, dualar edilerek Sandıklı’ya doÄŸru yola çıkarlar. TaÅŸlıkır Mevkiine  (Yüksek Okulun ilerisi) gelince üstlerinde sığırcık kuÅŸları toplanmaya baÅŸlar. KuÅŸlar çoÄŸalarak ÅŸehre doÄŸru gelmektedir. Sandıklı halkının hepsi tekbirlerle onları ÅŸehrin dışında karşılar. Sığırcık kuÅŸları çekirgeleri tutar, öldürür, öldürür. Fakat ağızları kan olduÄŸundan yıkanması için su gerekir. Tellallar, sokaklara evlerde bulunan suların dökülmesini için halka duyurur. Sularda aÄŸzını yıkayan sığırcık kuÅŸları durmadan çekirge öldürür. Halka bir ilan verilerek, ölü çekirgelerin hükümet tarafından kilo ile alınıp, toplayanlara para verilir. Toplanan çekirge ölüleri, ÅŸimdiki yeni belediye iÅŸ hanının olduÄŸu yerdeki çukura gömülür. Sığırcıklar 19 günde ne kadar çekirge varsa temizlerler. Sandıklı, Åžeyh Abdülkadir Efendi sayesinde bu felaketten kurtulur. Bu testi hatıra olarak yıllarca Ulu Camii minberinde hatıra olarak sergilenmiÅŸtir.

            Torunu Sabri Bilginsoy’dan dedesinin fotoÄŸrafını istedim. Evlerinde Åžeyh Abdülkadir Efendi’nin fotoÄŸrafını çektim. Bana bu zatın kendi el yazmalarını gösterdiler. Bu zatın ne kadar büyük bir hattat ve âlim bir zat olduÄŸunu el yazmalarını görünce donup kaldım. Deri kaplama, süslü ve altın suyu ile bezenmiÅŸ iki dua kitabını inceledim. Bu zatın büyük bir hattat olduÄŸunu o anda anladım. Rufai Tarikatının evradı ve zikirlerini yazmakta idi. Ben bunları okurken torunu “Dedem bunları okur, kuÅŸ ÅŸeklinde uçup Kâbe’ye gidip namaz kıldıktan sonra yine kuÅŸ gibi eve döndüÄŸünü ninem anlatırdı” dedi.

            Torunlarından Emekli Albay Ahmet Bilginsoy ‘un beni ziyaretinde dedesi Abdülkadir Efendi ile ilgili takdim ettiÄŸi belge ve fermanları aÅŸağıda sunuyorum. Bu belgelerin asılları ÅŸimdi Afyon’da iÅŸadamı Ä°brahim AlimoÄŸlu Müze’ndedir.

Yazımız devam edecek...